Jak odliczyć VAT jeśli spóźnię się z wykazaniem importu usług?

We wpisie pt. Kiedy import usług jest neutralny w VAT? wyjaśniłem jakie warunki muszą być spełnione, aby był on dla Ciebie neutralny w VAT.

W tym artykule wyjaśniam jak odliczyć VAT, jeśli spóźnisz się z wykazaniem importu usług.

Wpis zaktualizowany o tezy wyroku TSUE z 18 marca 2021 r., sygn. C‑895/19 oraz o zmiany wprowadzone w pakiecie SLIM VAT 2.

Odliczenie VAT jeśli nie spóźniliśmy się z wykazaniem importu usług

Nabycie usługi w ramach importu usług wiąże się z koniecznością wykazania podatku należnego. Szczegółowo kwestię tę omówiłem we wpisie pt. Kiedy rozliczyć VAT od importu usług.

Jeżeli w związku z nabyciem usługi przysługuje Ci pełne prawo do odliczenia, to możesz wykazać w deklaracji VAT kwotę podatku naliczonego w identycznej wysokości jak kwota VAT. Powyższe powoduje, że import usług jest dla Ciebie neutralny.

Nabywasz licencję na oprogramowanie. Rozliczana jest ona w miesięcznych okresach rozliczeniowych (w kwocie 99 zł). do 25 każdego miesiąca składasz deklarację VAT, w której wykazujesz kwotę podatku należnego (w tym przypadku będzie to 22,77 zł). W tej samej deklaracji możesz wykazać kwotę podatku naliczonego (w kwocie 22,77 zł).

Odliczenie VAT jeśli spóźnisz się z wykazaniem importu usług

We wszystkich dotychczasowych wpisach o imporcie usług odnosiłem się do przypadków, gdy został on wykazany w deklaracji VAT w terminie.

W lutym powstał obowiązek podatkowy. Do 25 marca składamy deklarację VAT, w której wykazujemy kwotę podatku należnego. Rozliczyliśmy zatem import usług w terminie.

Co jednak w przypadku, gdy spóźnimy się z wykazaniem importu usług w deklaracji VAT?

Wówczas musisz go pokazać w okresie rozliczeniowym, w którym powstał obowiązek podatkowy. Konieczne jest zatem złożenie korekty deklaracji VAT za odpowiedni okres rozliczeniowy.

W lutym powstał obowiązek podatkowy. W złożonej do 25 marca deklaracji VAT nie został wykazany import usług – o czym dowiadujemy się w maju. W takim przypadku należy złożyć korektę deklaracji za luty (składamy ją w maju) i wykazać w niej import usług.

Co może być przyczyną niewykazania importu usług?

Może być tak, że po prostu zapomnieliśmy go wykazać. Nabyliśmy usługę na początku miesiąca i od razu ją opłaciliśmy. Do 25 dnia kolejnego miesiąca zapomnieliśmy, że takie nabycie miało miejsce.
Być może to pracownik nabył usługę w ramach importu usług i z opóźnieniem przekazał nam o tym informację.
Zdarza się też, że przyczyną korekty jest błędne określenie przez nas momentu powstania obowiązku podatkowego.

Jeżeli zdarzyło Ci się spóźnić z wykazaniem importu usług w deklaracji VAT, to dalej przysługuje Ci prawo do odliczenia.

W związku ze zmianami przepisów obowiązującymi od 7 września 2021 r. (tj. od wprowadzenia pakietu SLIM VAT 2), nie ma znaczenia ile miesięcy spóźniliśmy się z wykazaniem VAT należnego.

Przy czym w okresie od 1 stycznia 2017 r. do 6 września 2021 r. w ustawie o VAT zawarty był 3-miesięczny termin ograniczający prawo do wykazania podatku naliczonego w tej samej deklaracji VAT.

Przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2017 r. do 6 września 2021 r. – niezgodność z prawem UE

W okresie od 1 stycznia 2017 r. do 6 września 2021 r. polskie przepisy uzależniały termin odliczenia VAT od tego kiedy została wykazana kwota VAT należnego. Zgodnie z tymi regulacjami, VAT należny musieliśmy wykazać w deklaracji za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy, jednak nie później niż w terminie 3 miesięcy od upływu tego miesiąca (art. 86 ust. 10b pkt 3 ustawy o VAT).

Jeżeli spóźniliśmy się z wykazaniem podatku należnego i minęły 3 miesiące od końca miesiąca, w którym powstał obowiązek podatkowy, to kwotę podatku naliczonego mogliśmy wykazać w bieżącej deklaracji VAT.

Wracając do naszego przykładu z licencją. W maju orientujemy się, że w styczniu miał miejsce import usług. Musimy więc złożyć korektę deklaracji VAT za styczeń w celu wykazania podatku należnego. Nie mogliśmy jednak w tej samej deklaracji pokazać kwoty podatku naliczonego. Minęły bowiem 3 miesiące.

Podatek naliczony mogliśmy ująć w najbliższej składanej przez nas deklaracji VAT. Jeżeli był to 30 maja, to podatek naliczony pokazywaliśmy w deklaracji za maj (składanej do 25 czerwca).

Gdybyśmy zdążyli ze wszystkim parę dni wcześniej – do 25 maja, to mogliśmy pokazać kwotę podatku naliczonego w deklaracji za kwiecień (bo termin do jej złożenia mija 25 maja).

Czym skutkowało dotychczas opóźnienie na gruncie polskich regulacji?

Opisanym wyżej skutkiem był brak możliwości wykazania podatku naliczonego w tej samej deklaracji VAT.

Mogło to wywoływać następujące, przykładowe konsekwencje.

Jeżeli w deklaracji za korygowany okres:

  • mieliśmy VAT do zapłaty – to musieliśmy zapłacić również VAT z tytułu importu usług wraz z ewentualnymi odsetkami za zwłokę;
  • była nadwyżka kwoty podatku naliczonego, która została przeniesiona na następny okres rozliczeniowy (większa od kwoty VAT wykazywanej z tytułu importu usług) – musieliśmy obniżyć w tej deklaracji kwotę podatku naliczonego do przeniesienia na następne okresy. Mogło się to wiązać z koniecznością złożenia korekt deklaracji za kolejne miesiące (ponieważ zmieniła się kwota przeniesiona z poprzedniego miesiąca). W którymś z kolejnych miesięcy mogło to spowodować powstanie zaległości podatkowej;
  • była nadwyżka kwoty podatku naliczonego, która została nam zwrócona – musieliśmy oddać część otrzymanego VAT (odpowiadającego kwocie VAT z tytułu importu usług) wraz z ewentualnymi odsetkami za zwłokę.

Uznanie polskich przepisów za niezgodne z prawem UE

Dnia 18 marca 2021 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał orzeczenie w sprawie C‑895/19, w którym stwierdził, że te przepisy są niezgodne z prawem UE.

Orzeczenie dotyczy co prawda WNT. Niemniej jednak tezy tego wyroku są na tyle jednoznaczne, że możemy go wykorzystać również w odniesieniu do importu usług.

Trybunał orzekł, że przepisy unijne stoją na przeszkodzie stosowaniu przepisów krajowych, zgodnie z którymi:

wykonanie prawa do odliczenia podatku od wartości dodanej (VAT) związanego z nabyciem wewnątrzwspólnotowym w tym samym okresie rozliczeniowym, w którym VAT jest należny, jest uzależnione od wykazania należnego VAT w deklaracji podatkowej, złożonej w terminie trzech miesięcy od upływu miesiąca, w którym w odniesieniu do nabytych towarów powstał obowiązek podatkowy.

W związku z wydaniem ww. orzeczenia warunek odliczenia VAT w terminie 3 miesięcy należy więc uznać za nieobowiązujący. Jest on bowiem niezgodny z prawem UE.

Czy musieliśmy czekać na zmianę polskich przepisów?

Co ważne, podatnicy nie musieli w mojej opinii czekać na zmianę polskich regulacji. Skoro bowiem polskie przepisy są niezgodne z prawem UE, to przy ich interpretacji stosujemy tzw. wykładnię prounijną i eliminujemy tę niezgodność z systemu prawa. Należy uznać, że ten warunek nie obowiązywał od początku jego wprowadzenia – a więc od 1 stycznia 2017 r.

Czy możemy odzyskać odsetki zapłacone od 2017 r.?

1 stycznia 2017 r. weszły w życie przepisy o 3 miesięcznym ograniczeniu w prawie do wykazania podatku naliczonego.

Wcześniej nie było tego typu regulacji. Jeżeli więc korygowaliśmy z 3 miesięcznym opóźnieniem deklarację za grudzień 2016 r. i wykazywaliśmy tam import usług, to mogliśmy w niej pokazać również kwotę podatku naliczonego.

Jeżeli natomiast korekta dotyczyła okresu za styczeń 2017 r. lub późniejszych, to zgodnie z polskimi przepisami podatek naliczony moglibyśmy wykazać dopiero na bieżąco.

Jak wskazałem wyżej, mogło to rodzić dla nas obowiązek zapłaty odsetek za zwłokę.

Należy jednak wskazać, że skoro orzeczenie TSUE wykazało niezgodność polskich regulacji z prawem UE, to ta niezgodność istniała od momentu ich wejścia w życie, tj. od 1 stycznia 2017 r.

Otwiera więc to nam drogę do odzyskania zapłaconych z tego tytułu odsetek za zwłokę.

Brzmienie przepisów od 7 września 2021 r.

W ramach pakietu SLIM VAT 2 usunięto 3-miesięczne ograniczenie z przepisów ustawy o VAT. A zatem obecnie, niezależnie od tego ile miesięcy spóźnisz się z wykazaniem VAT należnego z tytułu importu usług, to podatek naliczony możesz wykazać w deklaracji za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Dotyczy to również import usług, dla którego obowiązek podatkowy powstał w okresie od 1 stycznia 2017 r. do do 6 września 2021 r. (tj. w latach gdy obowiązywały przepisy o szyku rozstawnym). Skoro TSUE uznał je za niezgodne z prawem UE, to należy przyjąć, że w ogóle one nie obowiązywały.

Piotr Kępisty

Jestem doradcą podatkowym, prawnikiem i specjalizuję się w podatku VAT. Więcej o mnie...

Komentarze (35) Napisz komentarz

  1. Poprawność stosowanych stawek VAT w zakresie wyszczególnionych dostaw: Polska-Polska, Polska- państwa członkowskie UE, Polska-państwa trzecie (poza UE) w zakresie reguł INCOTERMS- procedury EXW,DDP, FCA i DAP, FOB itp. Pomiędzy zarejestrowanymi podatnikami VAT UE, również w kontekście że pierwszy dostarcza towar bezpośrednio trzeciemu (pierwszy wystawia fakturę sprzedaży drugiemu ale towar wywożony jest bezpośrednio do trzeciego. Drugi wystawia fakturę sprzedaży trzeciemu)
    Podmiot dostarcza przedmiot opodatkowania do podmiotów mających siedzibę na terenie Polski, do państw UE (wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów –WDT) oraz do państw trzecich (poza UE).
    Ponieważ VAT jest podatkiem terytorialnym, czyli czynności podlegają opodatkowaniu, gdy wystąpią na określonym terytorium, kwestią istotną jest prawidłowe ustalenie miejsca dostawy bądź świadczenia usług – jak je prawidłowo ustalić?

    Odpowiedz

  2. Import usług maj , VAT należny wykazany w maju , system nie utworzył dokumentu , który odliczał VAT . nie ma spóźnienia w VAT należnym , w miesiącu listopadzie ujawniono brak odliczenia VAT naliczonego w maju . Czy trzeba korygować deklarację VAT za maj ? Czy można ująć odliczenie VAT w listopadzie ?

    Odpowiedz

    • Formalnie na bieżąco możemy odliczać przez dwa kolejne okresy rozliczeniowe licząc od okresu kiedy powstało prawo do odliczenia. Jeżeli one miną, to odliczamy VAT naliczony poprzez korektę. Jeżeli przyjęto rozliczenia miesięczne to w maju 2020 r. powstało prawo do odliczenia, na bieżąco można było odliczyć do lipca 2020 r. Jeżeli rozliczamy się kwartalnie, to odliczenie powstało w II kwartale, a zatem mamy czas na ujęcie odliczenia do końca IV kwartału.

      Odpowiedz

  3. Dzień dobry Panie Piotrze,
    Mam w księgach nie rozliczoną fakturę z importu usług z poza uni z kwietnia, która wpłyneła w maju do firmy i przez niedopatrzenie nie została ujęta w deklaracji VAT.
    Rozumiem, że VAT należny mam do rozliczenia poprzez korektę deklaracji VAT za 04’2020,
    3 miesięczny termin na ujęcie podatku naliczonego od tej deklaracji minął na koniec 07’2020. Czyli skoro złożę korektę deklaracji vat za 04’2020 na początku 12’2020 to zostaje mi rozliczenie podatku naliczonego w deklaracji bieżącej czyli za listopad’2020 – do 25/12/2020?

    Odpowiedz

  4. Dzień dobry,
    W lutym koryguję import usług po utracie okresu neutralności. Składam korektę dotyczącą odpowiedniego okresu w należnym, ale zapominam o odliczeniu naliczonego w bieżącej deklaracji (za luty). Przypominam sobie o nieodliczonym podatku naliczonym w czerwcu. Czy mogę go odliczyć w czerwcu czy należy cofnąć się do lutego?

    Odpowiedz

    • Dzień dobry Pani Joanno, oczywiście chciałoby się to zrobić na bieżąco. Jeżeli jednak chcemy działać w zgodzie z przepisami, to stosujemy art. 86 ust. 13a ustawy o VAT, który mówi, że korzystamy z tego prawa w okresie, w którym powstało prawo do odliczenia. Pozdrawiam

      Odpowiedz

  5. Dzień dobry,
    W ostatnim dniu października zakupiono licencję na oprogramowanie w UE (faktura jest z VATem?). Podatnik korzystał ze zwolnienia od VAT, które utracił w połowie grudnia. Złożono stosowne dokumenty do rejestracji do VAT w grudniu. Czy do zakupu naliczyć podatek należny i wykazać go na VAT-9M za październik mimo że nie było wówczas rejestracji? A jeśli tak to czy naliczony można odliczyć w grudniu na deklaracji VAT7?

    Odpowiedz

    • Pani Elu, temat wymaga nieco szerszej analizy. Pytanie czy licencja wykorzystana była zarówno w działalności zwolnionej jak i opodatkowanej? Czy to jest licencja na określony czas czy udzielona od razu w październiku na czas nieokreślony.

      Odpowiedz

  6. Witam, co w sytuacji, gdy w miesiącu styczniu 2019 powstał obowiązek z tytułu importu usług a zarówno podatek należny jak i naliczony został wykazany w miesiącu lutym 2019 – o błędzie dowiedziałem się w lutym 2021. Czy to znaczy, że upłynął dla mnie termin 3 miesięcy i muszę skorygować VAT należny do stycznia 2019 a naliczony do lutego 2021 ?
    pozdrawiam

    Odpowiedz

    • Niestety przepisy nie odnoszą się do takich przypadków. Obawiam się jednak, że przyjmując restrykcyjne podejście organów podatkowych, należałoby przyjąć, że dotyczą nas te przepisy o 3 miesiącach. Chociaż oczywiście można by próbować zbudować argumentację za poglądem przeciwnym. Ale należy się wówczas liczyć z ryzykiem sporu z organami.

      Odpowiedz

      • Panie Piotrze czy wyrok TSUE można zastosować do przypadku powyżej opisanego przez Pana Michała? Pytanie Pana Michała i Pańska odpowiedź jest z przed wyroku. Czy obecnie coś w tej kwestii się zmienia? Czy w przypadku korekty okresu wykazania importu z 2/2019 na 1/2019 mogę wykazać naliczony i należny w tym samym okresie zgodnie z tym wyrokiem czy muszę rozdzielić VAT naliczony i należny?

        Odpowiedz

  7. Jeśli w kwietniu dostałam fakturę (import usług) która była wystawiona w 12/2020 i zapłacona po terminie w kwietniu. W żadnej deklaracji nie był wykazany import usług, to powinnam zrobić korektę należnego z 12/2020 (w kwietniu złożyć), a naliczony wykazać w 04/2021?? Dobrze myślę?? Ale na naliczony mam czas w razie czego do końca 06/2021??

    Odpowiedz

  8. Gdyby tak wszyscy tłumaczyli praca księgowego nie należałaby do zawodu wysokiego ryzyka. Dziękuję.

    Odpowiedz

  9. Dzień dobry,
    W dniu dzisiejszym do księgowości dotarła faktura za import usług z datą listopadową.
    Faktura wcześniej została przekazana do działu finansowego w celu zapłaty i została zapłacona w grudniu 2020.
    Jak zachować się w takiej sytuacji? Sprawozdanie za rok 2020 zostało sporządzone, wysłane oraz zaakceptowane przez radę nadzorczą.

    Odpowiedz

    • Dzień dobry, należy wykazać VAT należny w miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy (zakładam, że był to listopad). Nie ma znaczenia, że sprawozdanie finansowe zostało sporządzone. Po wyroku TSUE z 18 marca 2021 r., sygn. C‑895/19 możemy VAT naliczony pokazać w tym samym miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy.

      Odpowiedz

  10. Dzień Dobry,
    Import usług ( reklamy google) rozliczam ( bez pomocy księgowego) w ten sposób:
    Fakturę z dnia 30 Maja 2021 wykazałem w deklaracji za czerwiec i wszystkie tak, z takim miesięcznym opóźnieniem od maja 2020 r. Co teraz ? Czy muszę składać jakieś korekty ? Proszę o pomoc i z góry dziękuje.

    Odpowiedz

  11. Dzień dobry,
    Zakup usługi od kontrahenta z UE, który nie jest Vat-owcem. Czy w takim przypadku również należy naliczyć i odliczyć VAT?

    Odpowiedz

  12. Dzień dobry
    Wystarczy przeczytać Pana opracowania na różne tematy i wszystko się wie. Szkoda czasu na szukanie innych informacji w internecie. Dziękuję

    Odpowiedz

  13. Dzień dobry,
    mam fakturę kosztową – import usług Booking.com wystawioną w sierpniu 2021r. W tej chwili księguję już wrzesień co oznacza, że JPK za VIII/2021 został wysłany :(. Faktura ta nie została zaksięgowana w prawidłowym terminie. Czy mogę ją wprowadzić do ewidencji w miesiącu IX/2021 w podatku VAT należny i naliczony i wysłać z JPK za wrzesień aby nie robić korekty sierpnia? Jeżeli jednak muszę zaksięgować ją w sierpniu – to czy do takiej korekty należy złożyć „czynny żal”?
    Z góry dziękuję za odpowiedź
    Serdecznie pozdrawiam

    Odpowiedz

    • Podatek należny zawsze musimy wykazać w okresie kiedy powstał obowiązek podatkowy. Ewentualnie sam podatek naliczony moglibyśmy wykazać w trzech kolejnych okresach rozliczeniowych. Czynny żal można by złożyć jeśli popełniliśmy jakiś czyn zagrożony karą w KKS. Jeżeli po korekcie import usług będzie wykazany prawidłowo, to nie widzę takiej potrzeby.

      Odpowiedz

  14. Bardzo dobry materiał. Proszę o poradę: mam fakturę z datą kwietniową 2021, płatność poszła 5 maja 2021. Do tej pory nie zaksięgowałem tranzakcji i nie rozliczyłem VAT, chcę to uporządkować w bieżącym rozliczeniu za październik 2021. Czy w związku z Slim VAT2 powinienem: a) złożyć korektę za kwiecień i rozliczyć w tej korekcieVAT należny i naliczony (korekta neutralna VAT), b) złożyć złożyć korektę za kwiecień i rozliczyć tam tylko VAT należny, a naliczony w bieżącym okresie, czli w październiku, c) mogę zaksięgować tą kwietniową fakturę w październiku i w październiku wykazać VAT należny i naliczony.

    Odpowiedz

    • Panie Pawle, jeżeli wykazujemy import usług z opóźnieniem, to wykazujemy VAT należny w dacie powstania obowiązku podatkowego. Dzięki wyrokowi TSUE, możemy w tym samym okresie wykazać podatek naliczony. Jeżeli więc obowiązek podatkowy powstał w kwietniu (czego nie przesądzam bo brak co do tego informacji), to składamy korektę za ten okres i możemy wykazać należny i naliczony (jeżeli oczywiście mamy pełne prawo do odliczenia). Opieramy się w takim przypadku na tezach z orzeczenia TSUE.

      Odpowiedz

Dodaj komentarz

Wymagane pola są zaznaczone *.