Eksport w transakcjach łańcuchowych

Eksport towarów w transakcji łańcuchowej

Eksport towarów w transakcjach łańcuchowych możesz rozpoznać jedynie w odniesieniu do dostaw, które stanowią w łańcuchu dostawę ruchomą.

W artykule opisuję jak ustalić, do której z dostaw przypisać transport lub wysyłkę towarów. Jest to istotne bowiem tylko do tej dostawy możesz zastosować 0% stawkę VAT przewidzianą dla eksportu towarów.

Jak ustalić, która z dostaw jest ruchoma?

W transakcji łańcuchowej transport towarów możesz przypisać jedynie do jednej z dostaw w łańcuchu.

Powyższe wyjaśniłem w artykule Transakcje łańcuchowe – jakie są ich skutki w VAT.

Przez eksport towarów rozumiemy dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej (art. 2 pkt 8 ustawy o VAT).

Transport towarów poza UE jest więc istotą eksportu towarów.

Oznacza to, że tylko dostawę, której przypiszesz transport możesz kwalifikować jako eksport towarów, a przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w ustawie o VAT, również zastosować stawkę 0%.

Na początek należy wyjść od tego kto organizuje transport. Z tego bowiem można wywnioskować, czy do danej dostawy można przypisać wysyłkę lub transport towarów.

Jeżeli chcesz zapoznać się ze szczegółowymi zasadami rozliczania transakcji łańcuchowych, to koniecznie weź udział w eksperckim szkoleniu online.

Tak, chcę obejrzeć szkolenie z transakcji łańcuchowych.

Pierwszy podmiot w łańcuchu organizuje transport

W przypadku, gdy pierwszy podmiot w łańcuchu jest organizatorem transportu, to za ruchomą uznamy pierwszą z dostaw.

Wynika to z art. 22 ust. 2e pkt 1 ustawy o VAT.

Spójrz proszę na poniższą grafikę:

Skutkiem takiej transakcji jest to, że:

  • A rozpoznaje w Polsce eksport towarów i stosuje stawkę 0% (pod warunkiem spełnienia wymogów stawianych przez ustawę o VAT);
  • dostawa B podlega opodatkowaniu VAT w Turcji jako dostawa lokalna.

Ostatni podmiot w łańcuchu organizuje transport

W przypadku, gdy ostatni podmiot w łańcuchu jest organizatorem transportu, to za ruchomą należy uznać ostatnią z dostaw.

Wynika to z art. 22 ust. 2e pkt 2 ustawy o VAT.

Przedstawia to poniższa grafika:

Skutkiem takiej transakcji jest to, że:

  • Dostawa A podlega VAT w Polsce jako dostawa lokalna;
  • B rozpoznaje eksport towarów z Polski do Turcji i stosuje stawkę 0% (pod warunkiem spełnienia wymogów stawianych przez ustawę o VAT).

Pośrednik organizuje transport

Organizatorem transportu może być również pośrednik – a więc inny niż pierwszy lub ostatni podmiot w łańcuchu.

I takie przypadki są najbardziej problematyczne jeżeli chodzi o ustalenie, która z dostaw jest ruchoma.

Co wynika z przepisów?

W przypadku towarów, o których mowa w ust. 2, które są wysyłane lub transportowane z terytorium kraju na terytorium państwa trzeciego przez nabywcę, który dokonuje również ich dostawy, przyjmuje się, że wysyłka lub transport są przyporządkowane dostawie dokonanej do tego nabywcy, chyba że z warunków dostawy wynika, że wysyłkę lub transport towarów należy przyporządkować jego dostawie.

Art. 22 ust. 2a ustawy o VAT.

A zatem, jeżeli pośrednik organizuje wywóz towarów z Polski poza UE, to:

  • z zasady ruchoma jest pierwsza dostawa, ale
  • ruchoma może być również dostawa pośrednika – jeżeli wynika to z warunków dostawy.

Konieczna jest więc analiza warunków na jakich realizowana jest dostawa pośrednika.

Przy tej analizie pomocne mogą okazać się dla Ciebie reguły Incoterms, o których pisałem w artykule Incoterms 2020 w VAT. Określają one bowiem kiedy pomiędzy stronami dochodzi do przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

I to jest moim zdaniem kwestia, która jest konieczna do ustalenia, jeżeli pośrednik organizuje transport.

W przypadku, gdy przenosi on na swojego nabywcę prawo do rozporządzania towarami jak właściciel dopiero w państwie, do którego towary są wysyłane – to ruchoma jest dostawa dokonana do pośrednika.

Jeżeli natomiast pośrednik przenosi to prawo na nabywcę jeszcze w państwie, z którego towary są wysyłane – to ruchoma jest dostawa dokonana przez pośrednika.

Piotr Kępisty

Jestem doradcą podatkowym, prawnikiem i specjalizuję się w podatku VAT. Więcej o mnie...

Komentarze (2) Napisz komentarz

  1. Jesteśmy pierwszym podmiotem, pośrednik firma z DE organizuje transport i zgłosił export. Hipotetycznie gdybyśmy my rozliczali export, możemy uzyć do rozliczeń exportowych zgłoszenie IE-599 pośrednika? Na IE-599 są tylko dane pośrednika z DE.

    Odpowiedz

    • Dzień dobry, konieczne jest ustalenie czy na pewno Wasza dostawa – tj. pierwsza w łańcuchu, stanowi dostawę ruchomą. Tylko wtedy moglibyście przyjąć, że macie eksport towarów. Jeżeli Wasza dostawa jest ruchoma, to w takim przypadku nie ma zasadniczo znaczenia czyje dane są na komunikacie IE599 – istotne jest żeby dokument potwierdzał, że konkretne towary opuściły UE.

      Odpowiedz

Dodaj komentarz

Wymagane pola są zaznaczone *.